İçeriğe geçmek için "Enter"a basın

Belleğimizde: 15 Kasım

1630- Alman astronom ve matematikçi Johannes Kepler (d. 1571) öldü.

1687 – II. Süleyman’ın dağıttığı ulufeyi az bulan yeniçeri ve sipahiler ayaklandı.

1808- İstanbul’da Alemdar Ayaklanması başladı.

1889- Brezilya’da monarşi devrildi ve cumhuriyet kuruldu.

1901- Nâzım Hikmet Ran (ö. 3 Haziran 1963) doğdu.

1918- Osmanlı birlikleri Bakü ve Musul’dan çekildi. Musul İngilizlere bırakıldı.  

1920 – Milletler Cemiyeti’nin ilk toplantısı İsviçre’nin Cenevre şehrinde yapıldı.

1924- İstanbul’da yüksek öğrenim gençliği İstanbul Tramvay Şirketi’ni protesto etti. Şirket öğrencilere indirimli tarife uygulamıyordu.  

1937- Seyit Rıza ve 6 arkadaşı Elazığ’da idam edildi.

1938- İspanya İç Savaşı’nda dayanışma amacıyla Cumhuriyetçiler safında çarpışan, bütün ülkelerden gelen gönüllülerin oluşturduğu Uluslararası Tugaylar İspanya’yı terk etmeye başladı.   

1941- İç hat uçak seferleri durduruldu.  

1942- İki fiyatlı ekmek satışına başlandı: Memurlar 14, halk 27 kuruştan ekmek alacak.

1944- THKO örgütünün kurucularından Sinan Cemgil doğdu.

1945- Yaklaşık 90 yıldan beri İstanbul Boğazı’nda vapurla yolcu taşımacılığı yapan “Şirketi Hayriye” adındaki kuruluş devlet tarafından satın alındı. 17 Ocak 1851 günü Osmanlı Devleti’nde yerli sermayeye dayalı olarak kurulan ilk anonim şirket olan Şirketi Hayriye ilk hattını Üsküdar’a açmış, bunu daha sonra Boğaz’ın çeşitli semtlerine yapılan seferler izlemişti.

1946- Nazi Almanyası’nın önemli politikacılarından Hermann Göring öldü.

1956- Orta Doğu Teknik Üniversitesi kuruldu.

1959- Moskova 2 numaralı Ortaokul’da Nazım Hikmet şiirleri gecesi yapıldı.

1960- Nükleer silah taşıyan ilk denizaltı USS George Washington, Güney Carolina Charleston’da suya indirildi.

1962- İstanbul’da Levent/Akatlar Mahallesi’nde yaşayanlar “su ve elektrik verilmesi, okul yapılması” için “Taksim Gezisi”nde gösteri yaptı.

1965- Emekli Sandığı’nın başkentte 1959 yılından beri yaptırmakta olduğu 22 katlı gökdelen Ankara Oteli’nin Nisan ayında işletmeye açılacağı açıklandı. 80 milyon liraya malolan oteli bir İsviçre firması işletecek.

1968– İstanbul Valiliği: “Cadde, meydan ve duvarlara yazı yazan, tespit edilmiş yerler dışında afiş yapıştıranlara para ve hapis cezası için dava açılacak.”
– Komünizmle Mücadele Derneği İstanbul Şubesi üyesi bir grup, “solcu TRT”yi protesto için Harbiye Radyoevi önünde 3 radyoyu yaktı.
-Almanya ile Türk parası karşılığı 400 bin ton buğday ithali için anlaşmaya varıldı. Amerika “Yarısı döviz, yarısı Türk Lirası”, Kanada “Tümü dövizle ödenmek şartıyla” buğday verebileceğini bildirdi.
– İtalya’da çalışanlar genel greve gitti.

1969- Washington DC’de çeyrek milyon kişi Vietnam Savaşı’na karşı gösteri yaptı.
– 18 Ekim’de 30 gün süreyle ertelenen İstanbul Şehir Hatları’ndaki grev Bakanlar Kurulu’nca 60 gün daha ertelendi.

1973- Atina’da 3 bin öğrenci Politeknik Okulu’nu işgal etti. Öğrenciler yaptıkları radyo vericisi ile halkı faşist Cunta rejimine karşı dayanışmaya ve işçi sendikalarını genel greve çağırdı, çağrı ses getirdi.

1974- İstanbul Gislaved Fabrikası’nda DİSK/Lastik-İş’in 7 Ekim’de 870 işçiyle başlattığı grev sürüyor.
İstanbul Ömür Lokantası’nda Oleyis Sendikası’nın 12 Temmuz’da başlattığı grev sürüyor

1977- Bir süreden beri Ankara’da bulunan IMF heyeti anlaşma sağlanamadan Türkiye’den ayrıldı.

1979- Türk Tabipler Birliği Merkez Konseyi Başkanı Dr.Erdal Atabek, hekimlere yönetilen saldırılar sürerse tüm yurtta sağlık hizmetlerini durduracaklarını açıkladı. En son Gaziantep’te bir hekim silahlı saldırıda hayatını kaybetmişti.
– İstanbul, Haydarpaşa açıklarında Yunan gemisi Evrenia ile petrol yüklü Rumen tankeri Independenta çarpıştı. Independenta patlayarak yandı.  

1981- Danışma Meclisi Başkanı Prof. Sadi Irmak “Bizim demokrasimiz kendimize mahsus olacak” dedi.  

1982- Yayıncı-yazar Muzaffer Erdost, kardeşi İlhan Erdost’un Kasım 1980’de dövülerek öldürülmesine dair Hollanda TV’de 18 Ocak 1981’de yaptığı konuşmada “devletin hariçteki itibarını zedelediği” iddiasıyla 5 yıldan az olmamak üzere hapis talebiyle yargılanmaya başlandı.

1983- Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti ilan edildi.  

1988- 1 Ağustos Genelgesi’nin iptali için 1 ay önce açlık grevine başlayan: Eskişehir Cezaevi’nde 19, Nazilli Cezaevi’nde 20 mahpus hastaneye kaldırıldı.   
– Dev-Yol duruşmasında pankart açıp slogan attıkları için tutuklanan ve DGM’ce 5 yıla kadar hapisleri istenen 4 Yunan vatandaşı ilk duruşmada tutuksuz yargılanmak üzere tahliye edildi. Sanıklar pankart açmadıklarını, “siyasi tutuklulara özgürlük”ve”genel af”diye bağırdıklarını söyledi.
– Başbakan Turgut Özal, Türkiye’nin Filistin Devleti’ni tanıdığını açıkladı.

1989- Bir hafta içindeki 2 saldırıda 1 muhabiri öldürülüp 2’si yaralanan “Gazete” gazetesi için 3 büyük ilde gazeteciler yürüdü. Ankara’da Başbakanlık ve İçişleri Bakanlığı’na yürüyen gazeteciler bina girişlerinde polislerce tartaklandı.
– 1950’den bu yana 608 sinema filmi yasaklandı. Emniyet Genel Müdürlüğü’nün “Film Denetleme Kurullarınca Red Edilen Filmler Listesi”ne göre 1950 yılından bu yana yasaklanan 608, 1980’den sonraki 9 yılda yasaklanan 189 yapımdan 114’ünde Yılmaz Güney’in emeği var.
– TRT televizyonunda gösterilen Orhan Oğuz’un “Herşeye Rağmen” filminin kilise sahneleri dahil bazı sahneleri kesildi.

1990- İstanbul’da, “finansman sıkıntısı” gerekçesiyle üretimin durdurulduğu Metaş’ta 950 işçi aileleriyle birlikte fabrika bahçesinde 2 gün süreli açlık grevine başladı.
– Kazlıçeşme’de taşınmayan deri fabrikalarına İstanbul Anakent Belediyesi tarafından kapatma tebligatlarının gönderilmesine karşı Deri-İş üyesi işçiler gösteri yaptı. İşçiler, fabrikalara gönderilen tebligatların toplu sözleşmelerde aleyhlerine kullanılacağını söylüyor.

1991- Refah Partisi (RP), Milliyetçi Çalışma Partisi (MÇP) ve Islahatçı Demokrasi Partisi (IDP) arasında ülke-bölge barajlarını aşıp RP listesinden Meclis’e girmek için seçim öncesi kurulan ittifak dağıldı; MÇP eski lideri A.Türkeş ve 18 MÇP kökenli milletvekili RP’den ayrıldı.
– İstanbul 10.Asliye Hukuk Mahkemesi, belediye memurlarının kurduğu Tüm Bel-Sen’in “Kuruluş Kongresi” anlamına gelen “1.Olağan Genel Kurulu” üzerindeki tedbir kararını kaldırdı; 20 yılı aşkın süredir ilk kez bir memur sendikası kongre yapabilecek.
– SHP Erzincan Milletvekili Mustafa Kul Meclis’te verdiği önergede Hüseyin Toraman’ın (25) akıbetini sordu.

1994- Yılmaz Güney Kültür ve Sanat Vakfı, Güney’in 10.ölüm yıldönümü dolayısıyla Küçük Sahne’de toplu gösterim sergiledi.

1995- Gazi Davası’nda 7 kişinin katlinden sanık 20 polisin ilk duruşmasına Trabzon’da başlandı. Mahkeme, “sanıkların memur olmaları nedeniyle yargılamanın gerekliliği için dosyanın İstanbul İl İdare Kurulu’na gönderilmesi ve davanın durdurulması” ön kararını aldı.

1996- Derviş Zaim’in “Tabutta Rövaşata” filmi gösterime girdi.

1997- KESK’e bağlı sendikalar 18 ilde düzenledikleri eylemlerle çalışanlardan fedakarlık isteyen hükümeti ve açıklanan memur zammını protesto etti.
– İstanbul Büyükşehir Belediyesi bütçesinde “Şehir Tiyatroları‘nın reklam harcamaları” faslından Milli Gazete, Yeni Şafak ve Akit gazetelerine verilen reklamların toplam içindeki payı 1996’da % 20 iken 1997’de % 49’a ulaştı.

1998- Ankara Birlik Tiyatrosu’nun Yılmaz Güney’in yaşam öyküsünü anlatan “Bir Güzel Çirkin Kral” adlı oyunu bu kez Manisa ve Sarıgöl’de yasaklandı.

1999- TÖB-DER üyesi Abdullah Balkır (1952- Dersim), 12 Eylülde tutuklanmasının ardından 1982’de tahliye olduktan sonra yakalandığı hastalık sonucu yaşamını yitirdi.
– ABD Başkanı Clinton’ın ziyaretini protesto için Kızılay’a yürüyen İHD, KESK, Halkevleri, ÖDP, EMEP ve SİP’lilerden yaklaşık 100 kişi dövülerek gözaltına alındı.

2000- Milliyetçi Hareket Partisi (MHP) kuruluşundan bu yana örgütlenemediği tek il olan Tunceli’de tabela astı.
– Bir yıl önce Manisa’da 16 gence işkence iddiasıyla üçüncü kez yargılanmaya başlanan polislere 5 ila 10 yıl arasında ceza verildi. Polisler, ilk iki yargılamada beraat etmişlerdi.   

2001- TBMM Adalet Komisyonu’nda ‘Türk Ceza Kanunu ile Hapishane ve Tevkifhanelerin İdaresi Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Tasarısı’ kabul edildi. Tasarı, ölüm oruçlarına müdahaleyi ve ölüm orucuna teşvik edenleri engellemeyi öngörüyor. Cezaevine giren avukatlar da aranabilecek.
– Bir gün önce HADEP İstanbul İl ve Şişli İlçe binalarına girip 2 kişiyi bıçak ve tabancayla yaralayan Z.Genç adlı bir kişi, Beyoğlu’nda İHD İstanbul Şube’yi silah-bıçak tehdidiyle bastı, bir İHD’linin müdahalesiyle etkisiz hale getirildikten sonra polise teslim edildi.
– Uluslararası PEN Kulüp, 15 Kasım’ı düşüncelerinden dolayı hapiste bulunan yazarlarla dayanışma günü ilan etti. Pen Yazarlar Derneği, TYS ve Edebiyatçılar Derneği Kalecik Cezaevi’nde bulunan Fikret Başkaya’ya gönderilmek üzere yazılan bir mektubu imzaya açtı.
– Başbakan Yardımcısı Devlet Bahçeli 3 Kasım’da MHP’ye geçen Kocaeli bağımsız milletvekili Meral Akşener’i “başdanışmanlığına” getirdi. Akşener 4 Temmuz 2001’de DYP’den istifa ederek FP’den kopan Erdoğan-Gül’ün oluşumuna katılmış, ancak AKP kurulmadan önce ayrılmıştı.

2002- Çin Komünist Partisinin 16. Kongresi sonunda belirlenen Merkez Komite, yeni politbüro üyelerini seçti. 76 yaşındaki Jiang Zemin’in yerine 59 yaşındaki Hu Jintao genel sekreterliğe getirildi.  

2003- İstanbul Galata’daki Neve Şalom Sinagogu ile Şişli’deki Beth İsrael Sinagogu’na sabah 09.30’da intihar saldırısı düzenlendi: 23 yurttaş yaşamını kaybetti. 300 kadar yaralı var. İntihar saldırısında kullanılan bombalar 300-400 kilogram ağırlığında.  

2004- ABD’nin ilk siyah Dışişleri Bakanı Colin Powell görevinden istifa etti. Onunla birlikte Eğitim Bakanı Rod Paige, Tarım Bakanı Ann Veneman ve Enerji Bakanı Spencer Abraham da görevlerinden ayrıldılar.  

2005- Şemdinli’de Umut Kitabevi’nin bombalanması ve iki kişinin ölümünü Yüksekova’da protesto etmek isteyen 3 bin kişi yürüyüşe geçince güvenlik güçleri biber gazı ve ateşli silahla müdahale etti; üç kişi öldü, yedisi polis 16 kişi yaralandı.   

2006- Arap dünyasına seslenen El Cezire Televizyonu’nun 10. yılında İngilizce kanalı “Al-Jazeera English” 800 çalışanla yayına başladı.

2012- TBMM Genel Kurulu, ”muharrem iftarı” dolayısıyla ilk kez birleşime ara verdi. Meclis lokantalarında muharrem orucu tutanlar için etsiz ve soğansız yemekler menüye dahil edildi.

2013- Hollanda hükümeti, Suriye’den gelebilecek saldırılara karşı bu yılın başında NATO’nun isteği doğrultusunda Türkiye’ye gönderdiği Patriot füzelerinin görev süresinin uzatılmasına onay verdi.
– “Gavat”çı vali Coş’un Şubat’tan bu yana kendisini “Şuayip”e benzeten 89 kişiye dava açtığı ortaya çıktı.

2015- Türkiye’nin dönem başkanı olduğu G20’nin Liderler Zirvesi Antalya’da başladı.

2017- Leonardo da Vinci’nin Hazreti İsa’yı resmettiği “Salvator Mundi” tablosu, tarihin en yüksek fiyatı olan 450 milyon dolara satıldı.

Paylaşalım

Yorumlar kapatıldı.