İçeriğe geçmek için "Enter"a basın

Belleğimizde: 17 Temmuz

1166 – İslam mutasavvıfı, Kadiriye tarikatının kurucusu Abdülkadir Geylani Bağdat’ta öldü.

1487- 1501-1524 yılları arasında İran’a hükmeden Safevi hanedanının kurucusu Şah İsmail doğdu.

1588- Mimar Sinan öldü.

1790- Emek-değer teorisine katkılarıyla bilinen İskoç politikacı, ekonomist Adam Smith (d. 1723), yaşamını yitirdi.

1815- Napolyon Bonapart, Rochefort’da İngiliz kuvvetlerine teslim oldu.

1867- Karl Marx’ın “Kapital – Ekonomi Politiğin Eleştirisi” adını verdiği 3 ciltlik eserinin 1.cildi yayınlandı. 

1879- İstanbul’da tersane işçileri son 7 yılda 4.kez greve gitti (daha önce Ocak 1873, Haziran 1875 ve Ocak 1876’da grev yapmışlardı). 

1902- Yeni mezun mühendis Willis Haviland Carrier Klima’yı icat etti.İlk klimanın amacı, insanları değil makinaları soğutmaktı.

1907- Resim sanatında Kübizm akımı ortaya çıktı.

1918- Rus Çarı Nikola ve Romanof hanedanının öteki üyeleri, Urallar’daki Yekaterinburg kasabasında, Bolşevikler tarafından “Beyaz Ordu’nun eline geçmesine engel olmak için” kurşuna dizildi.

1928- Meksika’da Başkan Alvaro Obregon öldürüldü.

1929- Sovyetler Birliği Çin’le diplomatik ilişkilerini kesti.
– Türkiye’de hükümeti devirme iddiasıyla yargılanan Komünistlerin davası sonuçlandı: Dr. Hikmet (Kıvılcımlı), Hüsamettin (Özdoğu) ve Laz İsmail 4’er yıl 6’şar ay hapse mahkum oldular. 24 sanık çeşitli hapis cezalarına çarptırıldı.

1936- İspanya’da Şubat’ta cumhuriyetçi-solcu ”Halk Cephesi”nin seçimleri kazanmasının ardından genelkurmay başkanlığından uzaklaştırılan kralcı-faşist general Franco gönderildiği Kanarya Adaları’nda radyodan cumhuriyetçi hükümete karşı ayaklanma başlattığını duyurdu. Ertesi gün Fas’a giden Franco 24 saat içinde bölgedeki İspanyol ordusunun yönetimini ele geçirdi.

1944 – Patlayıcı yüklü iki gemi Port Chicago’da çarpıştı: 320 ölü, 400 yaralı.

1945- Amerika Birleşik Devletleri Başkanı Harry Truman, Sovyetler Birliği lideri Josef Stalin ve İngiltere Başbakanı Winston Churchill Almanya’nın Potsdam kasabasında bir araya geldiler.

1947- Büyük Doğu dergisi yazı işleri müdürü Necip Fazıl Kısakürek 6 ay hapis cezasına mahkum oldu.

1958- Amerika Birleşik Devletleri’nin Lübnan çıkarmasına ve İncirlik üssüne asker göndermesine karşı çıkan Sovyetler Birliği Türkiye sınırında askeri manevralara başladı.

1965- Senaryosunu Vedat Türkali’nin yazdığı, Ertem Göreç’in yönettiği “Karanlıkta Uyananlar” filminin gösterimi İçişleri Bakanlığı’nca durduruldu.

1968- İTÜ Yurdu’nu sabaha karşı basan polis, öğrencileri kıyasıya dövdü, 2.kattan aşağı atılan Vedat Demircioğlu komaya girdi. (24 Temmuz’da hayatını kaybetti) İTÜ’lüler protesto için pijamalı halleriyle Taksim Anıtı’na yürüyüp pankart koydu ve İTÜ Yurdu’na geri döndü. Yaralanan 53 öğrenciden Taksim İlkyardım Hastanesi’nde tedavi altına alınan Vedat Demircioğlu, Alpaslan Ertuğrul ve Kerim Taşören’in ziyaretine giden arkadaşları, dışarıda bekleyen bir polis jipini tahrip etti. Polisin İTÜ Yurdu’nu sabaha karşı basıp öğrencileri dövmesine karşı öğlen İstanbul Üniversitesi’nden gelen öğrencilerle birlikte İTÜ’lüler Gümüşsuyu’ndan Taksim’e yürüyüş yaptı. Dönüşte Gümüşsuyu’nda İTÜ’lü akademisyenlerin engelleme çabalarına rağmen gençler durmayıp Dolmabahçe’ye koştu. Dolmabahçe’ye koşan gençler rıhtımda bekleyen Amerikalılara ait motorlara taşlarla saldırdı, askeri araçları tahrip etti. ABD’li bazı erlerle subayların yüzlerini boyayıp döven ve denize atan gençler erzak getiren bir kamyonu yaktı, bir sivil polisin tabancasını alıp dövdü. Öğleden sonra 400 kadar polis Dolmabahçe rıhtımına gelip coplarla kalabalığı dağıttı, 19 genç gözaltına alındı. Polisle gençlerin çatışması tekrar alevlenince 1 tabur asker geldi; polis çekildi, askerler kalabalığı ikna edip dağıttı.

1970- İngiltere’de geçen ay yönetime gelen muhafazakar hükümet liman işçilerinin grevi nedeniyle tüm ülkede “Olağanüstü Hal” ilan etti.

1972- Deniz Gezmiş ve arkadaşlarının avukatı Niyazi Ağırnaslı “mahkemelerin manevi şahsiyetini tahkir” suçundan 10 ay hapse mahkum oldu.
– 1612 sayılı yasa ile (YAŞ) Yüksek Askeri Şura Kanunu kabul edildi.

1974- Türkiye, Kıbrıs’taki darbeye karşılık, İngiltere’ye iki garantör devlet olarak Kıbrıs’a müdahale önerdi. Londra’ya giden Başbakan Bülent Ecevit’in, İngiltere Başbakanı Wilson’a yaptığı öneri, kabul görmedi.
NATO, Yunanistan’dan Yunanlı subayların derhal adadan ayrılmasının sağlanmasını istedi.

1977- İflas ettiği gerekçesiyle bir yılı aşkın süredir işveren tarafından kapatılan Ekiz Zeytinyağı Fabrikası işçileri mahkeme kararıyla el koydukları depolardaki malları satarak kıdem ve ihbar tazminatlarının yüzde 65’lik bölümünü aldılar.

1978- Hayri Kozakçıoğlu İstanbul Emniyet Müdürlüğü’ne atandı.

1979- Nikaragua diktatörü Başkan Somoza Sandinista gerillalarının saldırılarını yoğunlaştırması ve ABD’nin desteği çekmesinin ardından başkanlıktan ayrıldı.

1980- Kayseri’de avukat Yusuf Aslan, Cumhuriyet Mahallesi’ndeki bürosunda ülkücülerin silahlı saldırısında hayatını kaybetti, babası Hüseyin Aslan yaralandı. Uzun süredir tehdit edilen Yusuf Aslan’ın Cumhuriyet Savcılığı’na başvuru yapmış olduğu öğrenildi.
– Ankara-Kayaş/Tepecik Mahallesi’ne saldıran ülkücüler 3 evi ateşe verdi, polise ve bir belediye otobüsüne ateş açtı: 1 ölü, 2 yaralı.
– Fatsa Operasyonu’nda maskeli muhbirlik yapıp haklarında gıyabi tutuklama kararı olduğu için sonradan tutuklanan 4 ülkücü için Başbakan Demirel: “Adam yüzünü kapatmış. Ben hükümetin başbakanı olarak ne diyeyim, ayıp etmiş. Açacak halleri yokmuş yani, meğer ayıplıymış”.

1982- Bülent Ecevit’in 2 ay 27 günlük mahkûmiyet kararı, Askeri Savcı ve Sıkıyönetim’ce temyiz isteminde bulunulmadığından kesinleşti. 

1983- Cumhurbaşkanı K.Evren, darbeden sonra feshedilen Türk Dil Kurumu için: “Jenerasyonlar arasında kopukluk yaratmışız. Çocuk babasını, babası çocuğunu anlayamaz hale gelmiş. İş mi bu?”

1984- Doç.Server Tanilli, 1978’de takma adla yayınladığı “Faşizmin Yalanları” adlı derleme kitabından dolayı “Milli duyguları zayıflatmak veya yok etmek amacıyla propaganda yaptığı” iddiasıyla yargılanmaya devam edildi.

1986- İnsan Hakları Derneği – İHD 100 kadar kurucu ile kuruluş başvurusunu yaptı. 

1988- Eskişehir Mihalıççık’da kurulu 559 işçinin çalıştığı Kavak Krom İşletmesi’nde Türkiye Maden-iş grev, işveren lokavt ilan etti.

1989- Yargıtay, Yeşilyurt köylülerine dışkı yedirilmesi davasında sanık Binbaşı Cafer Tayyar Çağlayan’ın Ağır Ceza Mahkemesi’nde yargılanmasına karar verdi. 
– Şırnak’ta yaklaşık 3 bin köylü “yayla yasağı” nı protesto için Şırnak-Uludere yolunu kapattı.
– TAYAD, açık görüş yasağını protesto eden 50’ye yakın mahkum yakınının polisçe yaralanmasına dair suç duyurusunda bulundu

1990- Halkın Emek Partisi (HEP) milletvekilleri İstanbul’dan Diyarbakır’a “Onurlu ve Özgür Yaşam Yürüyüşü”ne başladılar.

1991- 500 bin kamu işçisinin geciken toplu sözleşmelerine tepki olarak Adana’da yaprak tütün Tekel işçileri toplu viziteye çıkma eylemiyle ANAP hükümetini ve Türk-İş Genel Başkanı Şevket Yılmaz’ı istifaya çağırdı

1992- Slovak Parlamentosu bağımsızlık ilan etti. Çekoslovakya, Çek ve Slovak cumhuriyetleri adıyla iki devlet oldu. Çekoslovakya Devlet Başkanı Vaclav Havel istifa etti.
– Kartal Belediyesi’ne bağlı Tamsa’da işten atılan 11 arkadaşları için gösteri yapan işçiler polisle çatıştı: 13 yaralı.

1993- TKP/ML Davasından 1982’de tutukluyken Elazığ Hapishanesi’nden firar eden Mustafa Kalkan (1958- Hozat), trafik kazasında yaşamını yitirdi.

1994- İtalya’yı 3-2 yenen Brezilya futbolda Dünya Kupası’nı dördüncü kez aldı.

1995- Eminönü Belediyesi’nden çıkarılan 270 işçinin direnişi 65.gününde.

1996- Adalet Bakanı Şevket Kazan açlık grevi ve ölüm orucundaki mahpusların Eskişehir Özel Tip’ten Sakarya Cezaevi’ne sevkedileceğini söyledi. Bayrampaşa Cezaevi’nde 2, Ümraniye’de 1 mahpusun durumu ağırlaştı. Bayrampaşa önünde toplanan tutuklu-hükümlü yakınlarını polis engelledi.

1998- İnsanlık ve savaş suçu işleyenlerin yargılanabilmeleri için uluslararası mahkeme kurulmasını öngören sözleşme, Roma’da imzalandı.

1999- 6 büyük işçi ve memur konfederasyonu, Çağlayan’da “Mezarda Emekliliğe Hayır” mitingi yaptı.

2000- İkinci Dünya Savaşı sırasında, Nazilerin fabrikalarda zorla çalıştırdığı “köle işçilere” tazminat ödenmesine ilişkin anlaşma Berlin’de imzalandı. 1 milyondan fazla işçiye ve Nazilerin tıbbi deneylerde kullandıkları insanlara tazminat ödenecek. Tazminatın yarısını Alman hükümeti, diğer yarısını ise savaş döneminde köle işçi çalıştıran Alman şirketleri ödeyecek. Tazminat fonuna “Hatırlama, Sorumluluk ve Gerçek” adı verildi.
– İran Hükümeti, kız öğrencilerin üniformalarına renkli olabilme serbestisi getirdi.
– İtalya’da bir tecavüz davasında, tecavüze uğrayan kadın sadece 5 dakika “direndi” diye tecavüzcü suçsuz bulundu.

2001- AİHM, Anayasa Mahkemesi’nce kapatılan Demokrasi Partisi’nin (DEP) cezaevindeki 4 milletvekiline Türkiye’nin tazminat ödemesine karar verdi. AİHM Leyla Zana, Selim Sadak, Hatip Dicle ve Orhan Doğan’ı yargılayan DGM’nin”tarafsız ve bağımsız olmamasını”gerekçe gösterdi.

2002- İstanbul DGM, yaklaşık 2 yıl önce F tipi cezaevlerine karşı ölüm oruçlarına ilişkin haberlere getirdiği yayın yasağını kaldırdı.
– Yargıtay’ın Gazi Davası’nda yargılanan 20 polisten sadece 2’sinin ceza almasını onaması üzerine müdahil avukatlar AİHM’ne başvurdu.
– IRA (İrlanda Cumhuriyet Ordusu), 30 yıllık silahlı mücadelede hayatını kaybeden 650’ye yakın sivilin yakınlarından ilk kez özür diledi. “Eylemlerimizde ölen ya da yaralananların ailelerinden içtenlikle özür dileriz” dedi.

2004- Moskova’da Ermeni asıllı,”Ermeni Yolu” dergisinin editörü Payl Peloyan’ın cesedi  bulundu.Rus oligarklarıyla ilgili araştırma yapıyordu.

2006- Cumhurbaşkanı Ahmet Necdet Sezer, terör suçlarının kapsamını genişleten yasayı onayladı. TMY’da değişiklik içeren yasa ağır hapis cezaları,polise öldürme yetkisi ve basın organlarının yayınını durdurma cezası getiriyor.

2007- CHP İstanbul 2.Bölge Milletvekili adayı Kemal Kılıçdaroğlu, AKP’nin seçim yardımlarına ilişkin suç duyurusunda bulundu.
– Maliye Bakanı Kemal Unakıtan, “Özelleştirmede satıyorsun, satıyorsun bitmiyor. Bu kadar Komünist bir ülkeymişiz. Ulaştırma, çimento, kağıt, şeker her şey devlete ait. Bir berber dükkanları özel teşebbüsün  elinde” dedi.
– Ülker ve Baydak grupları Türkiye Finans’ın yüzde 60’ının 1 milyar 80 milyon dolara Suudi Arabistan bankası The National Commercial Bank’a sattı.

2008- İstanbul Büyükşehir Belediyesi iştiraklerinde alınan grev kararını asmak için Edirnekapı’dan yürüyüşe geçen Belediye-İş üyesi işçilere polis Saraçhane’ye kadar iki kez cop, biber gazı ve tazyikli su ile müdahale etti. Görüşmeler sonucu temsilciler grev kararını astı.

2010- İki bin kişi ‘’internet sansürü’nü Taksim’de protesto etti. 
– Birgün gazetesi yazarı Yalçın Ergündoğan ‘’başkaldıran müritlerinin Kadiri Tarikat şeyhi Haydar Baş’a yönelik suçlamalara’’ yer veren yazısı nedeniyle Baş’a 10 bin TL manevi tazminat ödemeye mahkum oldu.

2011- Eskişehir Valiliği Çerkes Hakları İnisiyatifi’nin 24 Temmuz’da yapacağı “Çerkez Hakları Mitingi”ne “turizmi etkiler” gerekçesiyle izin vermedi.
– Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi askerlik hizmetini yapmayı reddeden ve saçının yedi asker tarafından zorla kesildiğini söyleyen Mehmet Tarhan’ın, insanlık dışı veya küçük düşürücü muameleye maruz kaldığı; düşünce, vicdan ve din özgürlüğünün ihlal edildiği gerekçesiyle Türkiye’yi 12 bin Euro ödenmeye mahkum etti.
– Meclis TV’nin TBMM Genel Kurulu’ndan yaptığı yayınlara haftada üç gün ve akşam 19.00’a kadar kısıtlaması getirildi.

2013- İlaçlı TOMA suyunun Gezi Direnişi tutuklularının başlarından aşağı dökülerek defalarca dövüldükleri öğrenildi. Uluslararası İnsan Hakları İzleme Örgütü (HRW): “Gezi Direnişi sırasında gaz kapsülleri mermi gibi kullanıldı”. 

2017- OHAL’i dördüncü defa uzatan Başbakanlık Tezkeresi, Genel Kurul’da yapılan oylamada kabul edildi. OHAL üç ay daha uzatıldı. OHAL 21 Temmuz 2016’da başlanmıştı.

Çeşitli İnternet Sitelerinden Derlenmiştir.

Paylaşalım

Yorumlar kapatıldı.